Behang
encyclopedie
Behangen?
Van Apeldoorn Schildersbedrijf
adviseert!
Plakmiddelen - Verwerkingsadviezen
- Vochtbestrijding
De meest gebruikte soorten zijn:
varkens-, paardenhaar en fiber- of sisalvezel.
Ze worden gebruikt in grondpapier-, insmeerborstels, blokkwast en vladder.
Een behanghamer is geheel van staal en heeft vanaf het slagvlak naar de bek een gebogen vorm. De bek is meestal voorzien van een gaffelvormig uiteinde. Hiermede kan men oude behangspijkers verwijderen. Om de stalen steel is een houten handgreep aangebracht.
Naast de gewone hamer is er ook een magnetische soort in de handel. Het voordeel hiervan is dat de spijkers goed "slagrecht" worden aangetrokken. Een groot nadeel is echter dat meerdere spijkers gelijktijdig worden aangetrokken waardoor het effect verloren gaat en men even snel met een gewone behanghamer kan werken.
Vóór de tweede wereldoorlog was men niet zo enthousiast voor hardboard. Terwijl al reeds in 1910 in Amerika het zgn. "wall-board" op de markt was.
De benaming board is waarschijnlijk van deze amerikaanse term afkomstig.
De benaming board is voor ons een verzamelnaam voor een aantal boardsoorten die als bekledingsmateriaal worden gebruikt.
Ook in hardboard treft men verschillende variëteiten aan.
Het komt in de handel als; gewoon hardboard, lakboard, tegelboard, plastieboard, etc.
Deze laatste soort wordt enigszins hol gefabriceerd zodat het bij het aanbrengen gespannen wordt. De achterzijde is van een plasticlaag voorzien waardoor het temperatuursbestendig is. Ook is het bestand tegen zwakke zuren en alkaliën.
In wezen zijn alle boardsoorten gemaakt van plantaardige vezels. Deze vezels kunnen zowel van hout, stro en suikerriet worden gemaakt.
De samenstelling van deze grondstoffen en een nauwkeurig fabricageproces zijn beiden van invloed op de kwaliteit van de boardsoorten. Voor de fabricage van hardboard gebruikt men naaldhoutsoorten. Vooral vure- en grenehout worden veelvuldig toegepast. De eigenschappen van deze houtsoorten zijn vrij identiek.
Als eerste bewerking worden afgekorte paaltjes vure- of grenehout tot spaanders verkleind. Door middel van een schudzeef worden de te grote stukken verwijderd terwijl een magneet de ijzeren delen eruit haalt.
De verkregen spaanders zijn nog veel te groot om er hardboard van te maken. Daarom moet er eerst nog een vezelmassa van gemaakt worden.
Deze vezelbrij kan men op twee manieren maken n.l.
a. de spaanders in stalen cyiinders a.h.w. laten exploderen.
b. de spaanders door maalschijven laten vervezelen.
Bij de eerste methode worden de spaanders of de zgn "chips" in een stalen cylinder onder een stoomdruk van 80 atm. tot ongeveer 275ºC verhit.
Hierna worden ze plotseling in een ruimte gelaten waar 1 atmosfeer heerst. Door dit verschil in druk explodeert het hout als het ware en ontstaat een brij-achtige massa.
Hierna kan men de massa gaan zuiveren. Vooral de hermi-cellulose wordt verwijderd omdat deze stof erg gevoelig is voor vocht, schimmels, zwakke zuren en logen. Bij de tweede methode wordt ook onder stoomdruk en hoge temperatuur gewerkt. Het bindmiddel van het hout het zgn "lignine" wordt in een vochtige temperatuur van ongeveer 175ºC week.
Hierdoor kunnen de vezels gemakkelijk loslaten. Om deze vezels van elkaar te halen worden de houtspaanders tussen twee geprofileerde gietijzeren schijven geleid. Deze schijven draaien ten opzichte van el- kaar in tegenover gestelde richting.
Bij dit proces gebruikt men veel water, dat nodig is om een brij-achtige massa te verkrijgen.
Na nog enkele kleine behandelingen, waardoor een nog gelijkmatiger samenstelling wordt verkregen, wordt de vezelbrij via een ontwateringsmachine op een netwerk van kopergaas geleid.
Het doel van deze machine is, zoals de naam reeds aangeeft, om een groot gedeelte van het overtollige vocht uit de massa te verwijderen. Hierna wordt de ontstane vezelkoek op maat gesneden.
Tot zover is de fabricage van hard- en zachtboard gelijk.
Bij de verdere fabricage van hardboard worden twintig vezelkoeken tegelijk op elkaar gestapeld en onder hoge druk en temperatuur wordt het nog aanwezige vocht er uit geperst.
De druk op de, boven elkaar opgestapelde platen wordt langzamerhand opgevoerd. De hoge temperatuur is nodig om de lignine weer te activeren. Deze lignine zorgt er wéér voor dat de vezels onderling met elkaar verbonden worden.
Tot slot gaan de platen hardboard naar een hardingskamer en conditio- neerinrichting. In deze conditioneerinrichting kunnen de platen acclirna- tiseren waardoor ze weer een normaal vochtgehalte krijgen.
Hardboard is sterk. Het heeft een enorme taaiheid en is buigvast.
Een nadeel is echter dat het evenals hout reageert op vocht. Het zet dus uit en zal bol gaan staan als het vocht opneemt. Ook zullen na een droge periode naden ontstaan.
Indien het goed is aangebracht is het een goede ondergrond voor behangwerk.
Hardboard is ook vrij glad en glanzend. Hierop kan men zonder voorbewerking hechtingsmoeilijkheden verwachten. Om dit probleem te voorkomen, verdient het aanbeveling het oppervlak eerst met schuurpapier op te ruwen.
Ook zuigen sommige hardboardsoorten wel in. Daarom is het verstandig eerst met een voorstrijkmiddel voor te strijken.
Zie: Boardplaat aanbrengen, Behangen van board
De andere soort moet afgedund worden met zuivere spiritus. Brandspiritus is hiervoor niet geschikt omdat deze teveel water bevat.
Men moet harskit nimmer teveel verdunnen omdat hierdoor de kleefkracht minder wordt.
Voor het aanbrengen van linoleumwandbekledingen op cement en ijzer gebruikt men de harskitsoort die met spiritus afdunbaar is.
Voor houten ondergronden maakt men gebruik van de met water afdunbare kwaliteit.
Bij het verwerken kan men rekenen op een verbruik van 500 gram/M2. Na het opbrengen van de kit op de ondergrond, eventueel met de kwast, kan men de wandbekleding gaan aanbrengen. Daarbij moet men er goed op letten dat de naden en hoeken stevig worden aangedrukt.
Harslijm wordt gemaakt door hars in soda te koken waardoor een verzeepte hars ontstaat.
Door toevoeging van 1 á 2% harslijm aan de papiermassa, wordt het papier niet alleen gladder maar tevens wordt een beschermende laag verkregen.
Het papier krijgt hierdoor een bepaalde zuurgraad.
Bij het aanbrengen van grondpapier op een licht alkalische ondergrond zal deze zuurgraad de alkaliteit voldoende neutraliseren.
Gladde ondergronden moeten geschuurd worden. Gesloten en niet poreuze ondergronden kan men behandelen met een verdunde vochtdichte poreuze laag. Dit middel is nu niet nodig i.v.m. de vochtbestrijding en kan daarom verdund worden toegepast.
Ook een sterk verdunde licht gepigmenteerde verf zal de hechting bevorderen.
Zachte onsamenhangende en afpoederende lagen moeten verwijderd worden.
Een vochtige ondergrond speelt eveneens een belangrijke rol bij de hechting van behang. De oorzaak van het vocht zal men eerst op moeten sporen alvorens men tot behandeling over kan gaan. In het hoofdstuk vochtbestrijding wordt het een en ander nader uiteen gezet.
Zie: Adhesie, Aanhechten, Geschilderde ondergrond behangen, Plakmiddelen
Men noemt dit roten en door inwerking van het vocht ontstaat schimmelvorming met als gevolg dat de vlasdraden los komen te liggen.
Tegenwoordig doet men dit roten ook wel met warm water van 30-35ºC toe waardoor het proces door de bacteriën wordt versneld.
Na het roten worden de vezels gedroogd en tussen geribde walsen gebraakt. De houtachtige kern wordt hierdoor versplinterd.
Door zwingelen met de zwingelmolen worden de houtachtige deeltjes verwijderd.
Deze bewerking is de voornaamste behandeling die het vlas ondergaat. Hoe beter de houten deeltjes zijn verwijderd des te beter wordt de kwaliteit van het vlas.
Een zwingelmolen is een rad met slagarmen welke langs een plank met een gleuf slaan. Door de gleuf steken de gebraakte vezels en door de slagarmen worden de houtdelen eruit geslagen.
Tenslotte volgt het hekelen met steeds fijnere hekelkammen om de vezels evenwijdig aan elkaar te krijgen en de korte vezels en nog andere ongerechtigheden te verwijderen. De gebruikte hekelkammen zijn blokken met een groot aantal ijzeren pennen. Vroeger gebeurde dit hekelen met de hand terwijl dit tegenwoordig machinaal geschiedt.
Van deze vezels kan men nu een draad spinnen om tenslotte het linnen te weven.
Zie: Behanglinnen
Het bestaat uit twee lagen taai papier dat door middel van een teerachtige substantie wordt samen gehouden.
Tussen deze papierlagen is een laag open hennepvezels aangebracht. Deze vezels zijn de bastvezels van de hennep (Cannabis sativa) en worden ongeveer gelijk vervaardigd zoals dit bij heel-linnen is geschreven.
De hennepvezels zijn ongeveer 70 á 80 cm lang en houden het geheel bij elkaar. De teerachtige substantie zorgt voor de waterkering.
Het wordt gemaakt van hennep en bijna precies eender gesponnen als vlas voor de linnenfabricage.
Zij zijn in de lengten van 2 meter in de handel en zijn, zoals de naam reeds aangeeft, speciaal bestemd voor hoekafwerkingen.
Het kan op de gebruikelijke manieren zoals met lijm, baquetnaalden of koordnagels bevestigd worden.
Zie: Behangkoord
Een nadeel is echter dat het "werkt" d.w.z. dat het kan uitzetten en krimpen.
Wanden zijn soms met hout beschoten, terwijl in andere woningen de kastdeuren van planken zijn gemaakt.
Zondermeer hierop behangen is niet mogelijk omdat behangselpapier het werken van hout niet volgt, waardoor het scheurt. Het is daarom noodzakelijk dat met hout beschoten ondergronden eerst met linnen bespannen moeten worden, waarna grondpapier en behang kan worden aangebracht.
De stroken fineer die variëren van 5 tot 10 mm worden door sterke lichte of donkere katoenen draden samengehouden.
Omdat smalle stroken zijn gebruikt, is het materiaal vrij gemakkelijk te verwerken. Het kan zowel horizontaal als vertikaal op eik oppervlak worden aangebracht.
Door het combineren van lichte en donkere draden en houtsoorten zijn zeer veel variaties denkbaar.
Moet bij het aanbrengen enkele stroken fineer verwijderd worden dan moeten de draden aan de achterzijde met plastic plakband worden vastgezet. Hierna kan men de draden doorknippen en wordt het uitrafelen van de andere stroken voorkomen.
Houtfineer wordt, afhankelijk van de leverancier geleverd op 60, 90 en 120 cm breed en op 100, 260 en 360 cm breedte.
Het is verkrijgbaar per strekkende meter terwijl een volle rol 30 meter lang is.
In het begin van de 20e eeuw werd door de schilder het hout met een water- of oliesaus nagebootst.
Houtimitaties in de wandbekleding zijn leverbaar als:
a. behang
b. plakplastic
c. vinyl met of zonder drager.
Sommige imitatiesoorten zijn zelfs van een houtnerf voorzien.
De vezels kunnen op verschillende manieren gemaakt worden. Een van de methodes is die zoals houtslijp wordt gemaakt.
De houtvezelplaten worden gemaakt in 5 hardheidsgraden n.l. zeer hard, hard, halfhard, poreus en zeer poreus.
Ze zijn afhankelijk van de soort, leverbaar in dikten van 3, 5 en 32 mm.
De lengte van de plaat varieert van 29 tot 427 cm terwijl de handelsbreedte 122 cm is.
Houtvezelplaten worden met speciale spijkers bevestigd.
Naden tussen twee platen moeten worden weggewerkt en wel op dezelfde wijze zoals dit bij "behangen van board" is geschreven.
home
| projecten | af-erkenning
| alg.voorwaarden | subsidie-info
| verklaringen | alles
over verf
alles over glas | alles over behang | alles over kleur | 4 seizoenen | links | sitemap | sponsoring | actueel | vacatures | contact
alles over glas | alles over behang | alles over kleur | 4 seizoenen | links | sitemap | sponsoring | actueel | vacatures | contact